2009/11/28

Auzotegi (eta gainerakoak) defenda ditzagun!

Aurreko gauean gizon uniformatu-armatuak Txantreako Auzotegi Kultur Etxean sartu ziren, ez dakigu zeren bila.
Aspaldidanik Auzotegi auzoko bihotz kulturala da. Bertatik sortu dira kultur ekimen gehienak gure auzoan:olentzeroak, auzoko festak, jubilatuentzako dantzaldiak, erakusketak...
Baita ere, jakina, auzoa defendatzeko sortu diren ekimen gehienak: bialaren kontrako plataforma, kale frankisten aurkakoa...
Nik neuk bi liburu aurkezpena egin dut Auzotegin: Mendeko borroka eta duela gutxi Telebista antenetan atsedena hartzen dute txoriek liburuarena.
Beraz, ozen esan behar dugu Auzotegi defendatuko dugula, gure bihotz kulturala delako eta gure "bigarren etxea".
Abenduaren 12an beste hitzordu bat izanen dugu gure Auzotegin, Txantreako eguna, beraz...

Auzotegi dezagun Txantrea!
Txantrea dezagun Auzotegi!

2009/11/22



2009/11/07

Liburuaren aurkezpena



Telebista antenetan atsedena hartzen dute txoriek liburuaren aurkezpena eginen dugu hurrengo ostiralean, azaroaren 13an, arratsaldeko 8etan, Txantreako Auzotegi kultur etxean.
Liburu berriaren olerki batzuk errezitatzeaz gain Aitzol Lasaren kantek ere udazkeneko giroa berotuko dute.
Aurreko liburuaren (Gerratearen aztarnak) olerki batzuetan oinarriturik hainbat kanta osatu zituen Aitzolek. Kanta horiek entzuteko parada izanen dugu.
Gonbidatuak zaudete!

Asperdura-arratsalde luzeetan
bizi gara
poesiaren lurraldeetatik at,
iraztontzi baten bidez
irazi egiten dugu
poztasunaren esnegaina
bizitza objektuen
biderketa hutsa dela
pentsatzen dugun bakoitzean,
horregatik
itoarazten ditugu gauak
gure malkoen sokekin
eta horregatik
sinatzen ditugu
bizitzaren konbenioan
egunsenti goibeletara
garamatzaten hitzarmenak ere,
egunen batean
salbatuko gaituen greba
hasiko dugulakoan…

2009/10/31



Pospolo kutxa domino efektuaz izekitzen da
pospolo bat bestearen atzean
lehenengoa izekitzean
eta atzamarren artean gordetzen dugu azken pospoloa
erre diren egunen esperantza gordeko genukeen bezala...

2009/10/09



Goizeko lehen ordutik gaueko azkeneraino eramaten gaituen bidaia izan nahi du liburu honek, hiriko paisaian paratzen diren hitzak, industria poligonoetako poesiak, hiria ulertzeko modu bat.

Eguneko lau une gogoeta egiteko. Goiza, eguerdia, arratsaldea eta gaua paisaia urbano barruan, inguruan gertatzen denaz hausnartzeko, telebista-antenak txoriez beterik daudela ohartzeko, esaterako, edota goiztiria gogorra bezain ederra dela ondorioztatzeko.

2009/08/18

Telebista-antenetan...



Irailean argitaratuko du Alberdaniak Telebista-antenetan atsedena hartzen duten txoriek izeneko poesia-liburua...

"(...)baina teilatuek nostalgia zapore hordigarria daramate
txoriek su-etena aldarrikatzen duten unean
eta telebista antenek
mehatxu egiten diete gau-tantei
etxebizitzetan egunaren katabuta
lixatzen ari diren bizkitartean..."

2009/07/05


Odola eta sua:
areazko amesgaiztoa
beldurraren munizioan

izenik gabeko balak
zigorrik gabeko errudunak
justiziarik gabeko herria

odola eta sua:
areazko ekaitza
oroimenaren hilketan

izenik gabeko balak
zigorrik gabeko errudunak
justiziarik gabeko herria

odola eta sua:
areazko hitzak
isildutako hilketan

hilarri debekatuaren balak
zure kopeta zulatzen jarraitzen du oraindik
erori zinen leku berean

izenik gabeko balak
zigorrik gabeko errudunak
justiziarik gabeko herria

erretinan daramagun
zuri-beltzezko argazki bat zara
bihotzean eramango dugun
krabelin gorri bat
eta maite zenuen hiriak
nahi du orain, german,
zure iraultzen irria
zure oroimenaren hilarria



2009/05/25

La inscripción invencible

Durante la guerra mundial,
en una celda de la prisión italiana de San Carlo,
abarrotada de soldados, borrachos y ladrones arrestados,
un soldado socialista escribió en la pared con un lápiz:
¡VIVA LENIN!
Lo escribió muy arriba, en la oscura celda, apenas visible,
pero con letras impresionantes.
Cuando los guardianes lo vieron, llamaron a un pintor con
un cubo de cal
que con un largo pincel sobrepintó la
amenazadora inscripción.
Pero como sólo cubrió las letras con cal
arriba en la celda ahora se podía leer
¡VIVA LENIN!
Otro pintor lo cubrió todo con un ancho pincel
y durante horas no se vio nada, pero hacia la mañana,
cuando la cal se hubo secado, la inscripción volvió a aparecer:
¡VIVA LENIN!
Entonces los guardianes mandaron contra la inscripción
un albañil con un cuchillo
que durante una hora rascó letra por letra.
Y cuando hubo terminado,
arriba en la celda ponía, descolorida
pero hondamente grabada en la pared, la inscripción invencible:
¡VIVA LENIN!
¡Derribad la pared! dijo el soldado.

bertolt brecht

2009/05/21

Benedettiren lumari goodbye
egunkari guztietan agur eta ohore
hipokrisiaren mugetan
"mindurik gaude"
"se ha ido un grande"
krokodilo malkoez bustiriko orrialdeak
poetaren testuak bus geltokietan
liburutegiak ari dira negarrez
eta argitaletxeak erroskila-liburuak prestatzen
Benedetti hil da hil da Benedetti
baina nor da Benedicto hori? galdetzen du
gizon batek merkatu baten saltokien artean
Benedicto ez, Benedetti baizik
erantzungo dio ikasle jakintsuak
ikasle ezkertiarrak madrilgo merkatuan
eta letxugak erosi bitartean poetaren izena
(egunkari guztiekin batera) defendatu duela
pentsatuko du
poeten izenak letxugen artean defendatzen baitira
ez ordea dramaturgoena
dramaturgoak?
nork defendatu behar ditu?
go home dramaturgoak xuxurlatuko diote
letxugen hostoen arteko intsektuek
dramaturgoak legez kanpo geratu baitira
Benedetti, 88 urte zituela hil dela
esanen digute nekrologiek
baina logikak esanen digu
Benedetti baino gehiago
hil dutela
Alfonso Sastre
egunkari guztietan agur eta ohore gutxi
83 urte dituela hil nahi izan dute Alfonso Sastre
83 urteko duintasuna dituelako
edonor lotsarazteko borrokalaria delako
ez aipatzearren agian
soilik agian
munduko dramaturgorik onena
izan daitekeela
baina ez dakitena da
83 urteko duintasuna
ez dela hiltzen egunkarietako orrialdeetan
eta Benedettiren hitzak baino biziago
daudela
Sastrerenak
gure bihotzetako graffitietan
welcome, Sastre
welcome, Benedetti
atzo eta bihar
lotu dituzten
barrikadetara!


2009/05/07



denbora gelditu da
eta geldituko
oraindik ere
Iruñea eguerdi bat delako
piper frijituen usaina duena
eguerdi bat edota
egutegiko geltoki bat
denborak
motel erosionatzen ditu
memoriak hiriak kaleak
baina
denbora geldian
babesten diren
auzoak gara gu
horregatik
denbora geldian
babesa hartuko dugu
behin eta berriro
eguerdi luze batez...

2009/04/29

agurtuz




agurtuko dugu gure leihotik igarotzen den denbora
eta igarotzean ezagutuko gaitu
baita galdutako denborak
baita okertutako denborak ere
erantzungo digu

agurtuko dugu gure leihotik eta ez da kanta bat izango
bukatutako denbora guztia itzuliko zaigula
baina izango dira begiak
hitzik gabeko gure begi hauek
eta denbora berri bat izango da...

2009/04/28

euriaren agurra



euriaren erritmoak markatu ditu zure urratsak
agurtu zintuen atzo gaueko karriketan
eta guztiz bustirik iritsi zinen etxera
hiriaren tantak zure arropan eraman nahian bezala
beste euri batera
beste hiri batera;
aberria
bustitzen gaituen euria baita...

2009/04/26

biharamuna...



lainotu da biharamuna
eta goiza mugitzen ari da
caffè kikaren erritmora

gaua oraindik sartzen zaigu
hiriaren lurraldeetan
maiatza hurbiltzen ari den
zubiaren bukaera baita

gorriz paseatu ditut
bart egutegiaren orrialdeak
itzala izango naizelako bihar
hiri honetako galtzada-harrietan

goiza hitz egiten hasi da
kafe-etxeetako terraza lainotuetan
eta kikaren soinuak
gogorarazten digu
eternalak ez garela
ezta zubiaren bestaldean ere
baina zutik iraungo du akaso
galtzada-harri hauetan utzitako itzalak
eta gorriz paseatutako
orrialde bakoitzak
zutik
musukatu dugun masail bakoitzean
musikatu dugun besarkada bakoitzean

itzala izango naizelako bihar
hiri honetako galtzada-harrietan...

2009/04/23

Apirilak 25



iritsi da askapena ospatzeko garaia
apirilak 25 Erromako teilatuetara
plazetara karriketara
eta Pignetotik Garbatellara
apaintzen dituzte leihoak
gorriz
Valle Aureliatik Casalbertonera

data ederra da apirilaren 25ekoa
Erroma edo Lisboa bezalako hiriak
elkartzen dituena
denboran eta gertaeretan
iraganeko askapenak ospatzeko garaiak
etorkizunekoak eraikitzen hasteko
iritsi da
askapen berriekin amesteko garaia
Pignetotik Garbatellara,
Valle Aureliatik Casalbertonera
edota Txantreatik Zaramagara,
esaterako,
askapenak auzoz auzo
zatiz zati
eraikitzen baitira...

2009/04/19

vedi Napoli e poi muori...



hitzak agortzen dira izkin batean
karrika urdinez estuturik
bizitzaren laberintoa dira
i quartieri spagnoli
koloreak zaporeak usainak
itsasten zaizkizu azalean
Napoliko goizetan
hemen egunak eta guzti frijitzen dira
koloreak zaporeak usainak
heriotzatik hain gertu bizi den hiria
bizitzaren metafora bat da...
hitzak agortzen dira izkin batean
karrika urdinez estuturik
koloreez zaporeez usainez
liluraturik
Napoliko goizetan
heriotzatik hain gertu bizi den hiria
bizitzaren metafora bat da...
hiltzeko bizi behar baita,
Napolik sobera ongi daki hori
eta bizi bizirik dago...


2009/04/14

Desiren lapurrak






goizak lapurtzen ditu txanponak Fontana di Trevin
Neptuno ari da negarrez
Anita Ekbergen soineko bustiaren gainean
turistek erretratatzeari ekin diote
ura gelditzen den unea da
ura gelditzen den une bakarra alegia
eta zaldiak egarri dira
beste aldera begiratzen dute
negar egin nahi ez dutelako
desiren lapurrak iritsi baitira
eta ur debekatuaren lurraldea profanatu dutelako
Erromako udalaren izenean, akaso
desirak xurgatzen ari dira
goizaren lehendabiziko eguzki izpiekin batera,
desirak lapurtzen ari dira
Neptunoren ezinegonaren aurrean
eta horregatik gu beren arima
lapurtzen saiatzen ari gara
Marcello Mastroianiren izenean, agian
argazki kamera batean eraman nahi ditugu
urrun
desiren lapurrak desagertzen diren zerumugetara
urrun
txanpon batzuen truke
beren arima saldu dutelako
ura gelditzen den une bakarrean
Erromako udalaren izenean
edota soldata baten izenean...

goizeko bederatziak dira
eta txanponez husten ari dira
Fontana di Trevi

(Neptuno negarrez ari zela
iruditu zaigu)

2009/04/09

arrastiria...





iristen ari dira arrastiriak
Tevere inguruko hirira
garabiak gurutzeak
antenak lertxunak
baina ez da istanbul
siluetak zeru berean
margotzen badira ere
apaizek negar egiten dute gorrotoa
turistez beteriko elizetan
eta ur bedeinkatu bakarra da
Teverek dakarrena
edo grappa gogorretan edaten duguna
Garbatella enamoratu gintuen
auzoa da
mapa turistikoetan azaldu ez arren
eta gu periferia bat gara
zentro historikoan bizi bagara ere,
arrastirien auzune periferikoa, alegia...
garabiak gurutzeak
antenak lertxunak
emadazu muxu bat lurrikararen ezpainetan
dardara egin dezagun elkarrekin
bizitzaren eskonbroen gainean
gauaren bidai-saria ordainduko dudalako
zure azalean
Roma izeneko bihotz taupadetan
odola zabalduz
zuregana
izarez eginiko zure periferia guztietara
iritsi nahi dudalako
bihotz taupadez,
arrastiri hau zure gorputza baita
eta hiri hau
zure izena...

2009/04/06




mugitzen diren hormak amesgaizto bat dira gauez
ohea abandonatzen duzun aberria da
banderak eta guzti
eta beldurraren apatrida zara leihotik begiratzean
baina auzokideengan bandera abandonatu berberak
topatzen dituzu
eta bihotza errebelatzen zaizu bularrean
lurrikara bat gertatu dela konfirmatzen dizutenean
aurreko leihotik
eta kalea isilik dago
erabat isilik
gaua besarkatu nahi duzu eta ez dakizu nola
eta gaua da besarkatzen zaituena
nekez lokartzen zara zeren zain jakin gabe
goiza iristeko zain akaso
eta goizak ekartzen dizkizu gosaltzen dituzun albisteak:
lurrikara batek eragindako ehundaka hildako
zauden lekutik 80 kilometrotara,
eta oraindik mugitzen zaizkizun hormak
gaueko amesgaiztoaz oroitzean...

2009/04/05

Grande Raccordo Anulare



Erroma inguratzen duen errepideari grande raccordo anulareri
eskainitako kanta...
nahiko "erromatarra"...
dibertigarria behintzat bada...
booooooooooo

2009/04/04

Kea

berriro ere ke boteak;
Iruñetik Bastiara
irekitzen ditugu
egutegiaren orrialdeak
gazte baten aurpegian,
Mikel Iribarren
edota Xavier Orsini
izan liteke,
aurrean dagoen polizia
polizia bera baldin bada ere
frantziarra ala espainarra
baina polizia bera betiere
bost metro nahiko dira
buru baten ametsak
koman uzteko
Bastiatik Iruñera
zabaltzen diren ametsak
hiri setiatuetan
desalanbratzen ditugun
borrokak
Mikel Iribarren edota
Xavier Orsini
Bastia edo
Iruñea, esaterako...






Asteartean egin zen ikasle protestaldi batean, 14 urteko gazte bat oso larri zauritu zuen Poliziak
Jazarpena aski! izango da Bastian (Korsika) gaur egitekoa duten manifestazioaren leloa. Hiru ikasle sindikatuk, ikasle gurasoen APL elkarteak, STC langile sindikatuak, Sulidarita batasunak eta Corsica Libera alderdi independentistak antolatu dute.

Antolatzaileek salatu nahi dute Poliziak izandako jarrera bortitza Yvan Colonnari bizi osorako kartzela zigorra jarri izana salatzeko Korsikan eginiko protestaldietan. Zehazki, ikasle independentistek asteartean Bastian egin zuten elkarretaratzean, 14 urteko gazte bat oso larri zauritu zuen lehergailu negarrarazle batek. Hobera egin duela jakinarazi du familiak.

2009/04/03

R A B



Buongiorno, goiza, esaten diozu egunari
oraindik tabernako pertsianak ireki ez dituztenean
usoak uxatzen dituzu eskuaz
eta betazalek pisatzen dute erabat
B A R
aldrebes irakurtzen dituzun hitzak dira
itzalen presentzia nabaritzen hasi den une berean
eguzkiak jotzen dizu buruan
eta itzuliko zinateke izaren erresumetara
burukoa besarkatu behar duzun printzesa balitz bezala
baina hitzak erortzen zaizkizu goizaren gainera
eta hankaz gora uzten dizute maindireak
kaleratu behar dituzu gaua logurea eta begizuloak
atarira atera eta gotik alderantziz irakurri dituzun hitzak begiratu
R A B
B A R
eta edozein leihotik ikusi dezaketen itzala bihurtzen zara

2009/04/01

Le passanti





zabaldu hiria zure oinen azpian
kale bakoitza arnastuz,
olerki periferikoak
zoruan idatziz
txanpon batzuen truke,
auzo galduek
bustiko dizute azala
izerdi tantetan,
gorputzak azalak
begiradak usainduz
metroko erakusketetan,
iparorratza gauez hartzen duzun
autobus bat da
hiriko iparralderantz doana,
atzean utziko dituzu bakardadeak
ponte cavour pasatzean
eta leihotik
leiho zikinatik
abiadura handiz
atzera doazen emakumeak ikusiko dituzu
laino koloretsuetan ezabatzen diren gizonak
atzean utziko dituzu balkoitik dastatzen diren bakardadeak
eta olerki periferikoak edango dituzu ardoz gau bustietan
azal bustietan gorputz bustietan
txanpon batzuen truke
ponte cavour pasatzean
leihotik begiratzean
etxera iristean
hiriko gaua zeharkatu duzun lurraldea
bihurtu denean...

2009/03/31



Goizak argi igarotzen dira
eta desertuak. Horrela zure begiak
irekitzen ziren garai batean. Goiza
motel igarotzen zen, amildegi bat zen
mugitzen ez zen argia. Isiltzen zen.
Zu bizirik isiltzen zinen; gauzak
Bizitzen ziren zure begien azpian
(ez tristurarik ez sukarrarik ez itzalik)
goizaldeko itsaso bat bezala, argia.

Zu zauden lekuan, argia, goiza dago.
Zu zinen bizitza eta gauzak.
Zugan esnaturik arnasa hartzen genuen
oraindik gugan dirauen eguzkipean.
Ez tristurarik ez sukarrarik orduan,
ez egunaren itzal astun hau
jendez beteta eta ezberdina. O, argia,
argitasun urruna, arnasa hartzen dut
estu, zuzendu gugan
begi argi mugiezinak.
Iluna igarotzen den goiza
zure begien argirik gabe.


Cesare Pavese, 1950ko martxoak 30

2009/03/30

erromakouskaldunak



Ba hori, korrika ez zen iritsi Erromara baina bai ordea euskal erromatarrak korrikara... handik ibili ziren Erromako lagun euskaldunak zuen artean nahasirik... Ika, ika, ika, korrika ke fatika!!!!

2009/03/29

Diabolik



Borgo Piotik Cinecittàraino joateko metroa hartu behar duzu
badakizu 45 minutu behintzat hor barruan egonen zarela
lurraren erraietan hiria zeharkatuz
auzo batetik bestera
Ottavianotik Lamarora
45 minutu azpimunduan
metroan sartu aurretik kiosko bat ikusten duzu zure aurrean
egunkariez aldizkariez komikiez beterikoa
egunkariek zeharo formato handia daukate
metroan eramateko nahiko deserosoa
aldizkari interesgarriak ez dituzu ikusten
eta komikiei erreparatzen diezu
horien artean hiru dira fenomeno sozialak:
Tex, Dylan Dog eta Diabolik.
Aspaldi argitaratzen dituzten bildumak,
jarraitzaile ugari dituztenak.
Diabolik hautatzen duzu, formato txikiena duelako,
metroan irakurtzeko edota patrikan eramateko erosoena.
Eta metrora sartzean Diaboliken munduan ere sartzen zara.
Legez kanpoko lapurra da Diabolik,
polizia eta estatua behin eta berriro izorratzen dituena.
Eta arestian esan bezala, jarraitzaile ugari dauzka.
Errebelde bat da Diabolik, polizien hiltzaile bat
lapur bat, metropoliaren gaizkile-heroi anonimo horietako bat.
Light garai hauetan jendeak behar duen heroia, agian.
Horregatik gustatu zaigu.
Horregatik sartu gara fenomeno sozial honen barruan.
Metroan arinago bidaiatzeko eta beti legez kanpoko lagunak
maitatu ditugulako...

2009/03/24

San Pietrotik zerura (norabide bakarra)



norabide bakarra adierazten dituzten seinaleak
topatzen ditugu edonon,
San Pietro aurrean
zerutik gertu gaudela
seinalatu nahiko baligun bezalakoa, esaterako,
norabide bakarra
eskaintzen diguna,
kupulatik zerura igotzeko
bide bakarra balitz bezala...

2009/03/22

Heriotza etorriko da



Heriotza etorriko da eta zure begiak izanen ditu-
goizetik arratsaldera arte
laguntzen gaituen heriotza hau, logabe,
gorra, arrangura zahar
edo bizio absurdu bat bezalaxe. Zure begiak
hitz hutsal bat izanen dira,
oihu ezkutu bat, isiltasun bat.
Horrela ikusten dituzu goizero
ispiluan zure buruarekin
makurtzen zarenean. O esperantza maitea,
egun horretan jakinen dugu baita guk ere
bizitza zarela eta ezereza.

Heriotzak begiratu bat dauka guztiontzat.
Heriotza etorriko da eta zure begiak izanen ditu.
Bizio bat uztea bezala izanen da,
ispiluan aurpegi hil bat
berragertzen ikustea bezala,
ezpain itxi bat entzutea bezala.
Jaitsiko gara amildegi mutuetara.

Cesare Pavese.
Roma, 1950ko martxoak 22.



Verrà la morte e avrà i tuoi occhi-
questa morte che ci accompagna
dal mattino alla sera, insonne,
sorda, come un vecchio rimorso
o un vizio assurdo. I tuoi occhi
saranno una vana parola,
un grido taciuto, un silenzio.
Così li vedi ogni mattina
quando su te sola ti pieghi
nello specchio. O cara speranza,
quel giorno sapremo anche noi
che sei la vita e sei il nulla

Per tutti la morte ha uno sguardo.
Verrà la morte e avrà i tuoi occhi.
Sarà come smettere un vizio,
come vedere nello specchio
riemergere un viso morto,
come ascoltare un labbro chiuso.
Scenderemo nel gorgo muti.

itzal bat



itzal bat naiz Erromako galtzada-harrien gainean
harrizko itzala harridura itzelen kaleen artean
eguzkiaren semea fruitua emaitza
eguzkiak irudikatzen bainau
eta harrizkoa bihurtzen nau
via della conciliazionen
han
kalearen bukaeran
kristauek San Pietrori
errezatzen dioten bitartean
San Pietrori Ratzengerri
edo auskalo nori
pantaila erraldoian (hori bai)
eta nik
nik eguzkiari errezatzen diot
hodeien atzean baldin bada ere
bizitza eman diezadan
itzal bat naizelako
bere fruitua
via della conciliazioneren galtzada-harrien gainean
edota beste nonbaiten
berdin zaizkit San Pietro Ratzinger Vatikano
nik itzal bat izan nahi dut
putakume guztien artean
ikus ez nazaten
itzal bat
eguzkiaren alaba
ikus ez nazaten...

2009/03/21

Paveseren urratsak jarraituz...



Hai un sangue, un respiro.
Sei fatta di carne
di capelli di sguardi
anche tu. Terra e piante,
cielo di marzo, luce,
vibrano e ti somigliano -
il tuo riso e il tuo passo
come acque che sussultano -
la tua ruga fra gli occhi
come nubi raccolte -
il tuo tenero corpo
una zolla nel sole.
Hai un sangue, un respiro.
Vivi su questa terra.
Ne conosci i sapori
le stagioni i risvegli,
hai giocato nel sole,
hai parlato con noi.
Acqua chiara, virgulto
primaverile, terra,
germogliante silenzio,
tu hai giocato bambina
sotto un cielo diverso,
ne hai negli occhi il silenzio,
una nube, che sgorga
come polla dal fondo.
Ora ridi e sussulti
sopra questo silenzio.
Dolce frutto che vivi
sotto il cielo chiaro,
che respiri e vivi
questa nostra stagione,
nel tuo chiuso silenzio
è la tua forza. Come
erba viva nell’aria
rabbrividisci e ridi,
ma tu, tu sei terra.
Sei radice feroce.
Sei la terra che aspetta.

Cesare Pavese
Roma, 1950ko martxoak 21



Baduzu odol bat, hatsaldi bat
haragiz egina zaude
adatsez begiradez
baita zu ere. Lurra eta landareak,
martxoko zerua, argia
dardara egiten dute eta zure antza dute
zure irribarrea eta zure pausua
asaldatzen diren urak bezala -
zure lerroa begien artean
hodei lasaiak bezala-
zure gorputz samurra
belardi bat eguzkian.

Baduzu odol bat, hatsaldi bat
bizitzen zara lurralde honetan
zaporeak ezagutzen dituzu
urtaroak iratzartzeak
jolastu duzu eguzkian,
hitz egin duzu gurekin. Ur gardena, udaberriko
kimua, lurra,
hazten hasia den isiltasuna,
zuk jolastu duzu neskatxa
zeru ezberdin baten azpian
begietan duzu isiltasuna
iturburu bat bezala azpitik
jariatzen den hodeia.

Orain barre egin eta asaldatu
isiltasun honen gainean.
Bizitzen ari zaren fruitu goxoa
zeru argiaren azpian
arnasa hartzen duzun eta bizitzen zaren
hau gure urtaroa,
zure isiltasun itxian
zure indarra dago. Airean dagoen
belar bizia moduan.

hunkitu zaitez eta barre egin,
baina zu, zu zara lurra.
Sustrai basatia zara.
Itxoiten ari den lurra zara.

Cesare Pavese

zubiak



zubiek marrazten dizute hiri bat begietan
eta poetek deskribatzen duten irribarrea
ibaiaren ispiluan arrantzatu nuen behin
orro egiten du goizak nire leihoan
eta zubiek zeharkatzen naute izare hutsetan
udaberri hotzaz gosalduko gaitu eguerdiak
che a roma gli amanti son tanti ma quanti, chissà?
eta bilatuko zaitut zubietan hirietan irribarreetan
begietan ezpainetan edota aldaka zirkularretan
badakizu nire eskuek eskuminak eman dizkidate
zure bularrentzat sorbaldentzat lepoarentzat
eta nire begiek zure irribarrearentzat
zubiek marrazten dizute hiri bat begietan
eta galtzen zara bere karriketan egunetan distantzietan
eta poetek deskribatzen duten irribarrea zara
gau hotzetan autobus baten zain nagoenean
che a roma gli amanti son tanti ma quanti, chissà?
eta goizak orro egiten du nire leihoan
eta zure begietako hiriko mapa erostera jaitsi behar dudala
pentsatzen dut izaretako zubiak gainetik kentzen
saiatzen ari naizen bitartean
eta sirena-hotsak (beste behin) entzuten ari direnean...

2009/03/18

Tutti frutti alla romana (Mendeko borrokarekin bueltaka)



Berrian argitaratutakoa:
2009-03-15

'Tutti fruti alla romana'
Mikel Ayerbe

Duela bi urte argitaratu zuen Fertxu Izquierdok lehen poesia liburua, Gerratearen aztarnak, eta urte berean Iruñea Hiria Beka jaso zuen. Mendeko borroka (Assalto a Roma) izeneko nobela bitxia da aipatu bekaren emaitza.

Nobela bitxia dela diot, hasteko, liburuko argumentuaren gorabeherak azaltzea ez delako batere erraza. Liburuaren azalean bertan agertzen da Mendeko borroka-ko protagonista nagusietako bat, Bruce Lee; eta Way of the Dragon filma ikusi duzuenok dakizuenez, Chuck Norris da borroka esanguratsu horretako aurkaria (eta antagonista). Bada, 70eko hamarkadako Erroma gatazkatsuan bi borrokalari-aktore horiek bahitzeko planak egiten ari dira beste bi talde aurkari: Mussoliniren itzalpetik susperturiko faxistek Bruce Lee harrapatu eta hil nahi dute, Txina bezalako herrialde komunistei lezio bat emateko asmoz; aldiz, partisano berriek osatutako Lotta Operaria-ko taldekideek Chuck Norris bahitu nahi dute, era berean, faxistei kolpe itzela emateko. Azkenean, ordea, bahiketa bikoitzaren kontua komunisten eta faxisten arteko gatazka islatzeko aitzakia besterik ez da izango, faxistak estatu kolpe baten atzetik dabiltzalako eta partisano berriak erresistentzia sendo bat antolatzen ari direlako. Izan ere, bestelako mendeko borroka jokatzen da Izquierdok aurkezten digun Erroman.

Eszenatokian era guztietako pertsonaiak, zinezkoak eta asmaturikoak: Bruce Lee eta Chuck Norresekin batera Nora Miao eta Anita Ekberg aktoreak; Carla Capponi PCIko parlamentaria; Pinelli anarkistaren inguruko gertakariak; Stefano Delle Chiaieri, Junio Valerio Borghese eta antzeko faxista entzutetsuak; Moby Dick-ekin obsesionatuta dagoen Giovanni partisano zaharra... Guztiek jokatzen dute antzeko rola nobela koral honetan, orriotan protagonista nagusia etengabeko akzioa baita. Hain zuzen, idazlearen lorpen argiena argumentu bitxi baten baitan errealitatea eta fikzioa modu nahasgarri batean aurkeztea izan delakoan nago, historiatik bildutako gertakariak eta asmaturikoak elkarrekin okertzeraino. Horren erakusle, liburuaren amaieran eskaintzen diren Izquierdok berak nobela hau idazteko erabili dituen datu eta aitorpen zehatzak.

Bitxia da nobelaren egituraketa ere, italiar gastronomiari eginiko keinu nabarmenaren ondorio: atal nagusien banaketak menu baten itxura duen neurrian (Antipasto, Primer Piatto, Secondo Piatto, Contorno, Dolce eta Cafè e Liquorino); kapituluen izenburuek italiar janari edo edarien izena hartzen dute (gainera, izenburuko elikagaiaren inguruan, gehienetan, azalpen bat biltzen da testuan bertan). Azken aukera horren inguruan, sarritan informazio gehigarri horrek tramaren garapenari traba egiten diola deritzot, kontuan hartzen badugu 245 orrialdeko nobela 85 kontakizun laburretan banatzen dela. Erritmoaren kaltetan, elkarrizketak testura ekartzerakoan ere, nire iritzirako, Izquierdok ez du bete-betean asmatu.

Eta, hala ere, Mendeko borroka (Assalto a Roma) ni bezalako irakurle bitxi eta frikiak harritzeko eta desorekatzeko moduko nobela dela aitortu behar. Ekintza ugari eta akzio zehatzak (filmetako efektu berezien erakoak eta guzti), keinu literario eta zinematografikoak (ez soilik pertsonaiengatik), eszena umoretsua eta harreman berezi bezain korapilatsuak eta abar, edonori kontatzea zaila izanik ere, modu oso ulergarrian xehatzen dituelako Izquierdok. Estilo eta genero aldetik ere berrikuntza nahikotxo eskaintzen ditu liburuak, ikusgarritasun handiz ia-ia nobela grafiko gisa (edo are, story board mardul bezala) funtzionatzeraino. Izan ere, zaporea aniztasunean datza Tutti fruti alla romana honetan.

2009/03/17

urrun


urrun daude aireportuetako lurraldeak
urrun behintzat zure begi ederren distantzia
kontuan hartzen badugu
urrun zure ezpain borobilen zirkunferentziaren
erradioa neurtzen badugu
dena dago urrun koliseo aurreko parkean
euskaratik italierara
itzultzen ari garen liburua garenean
dena dago urrun san lorenzo auzoko
horma koloretsuetan
polizia espainarrak hitzaldi xume bat debekatu duenean
txantrean
urrun daude auzoak gaua iluntzen denean
urrun behintzat zure begi ederren distantzia
kontuan hartzen badugu

2009/03/15



Forte Prenestinon bazkaldu dugu eguerdia
eta martxoko eguzki izpiak dastatu ditugu ardo basoetan
merkatu biologikoaz mozorratu ditugu patrikak
eta lagunez gozatu ditugu caffè beltzak:
udaberria iritsi da Centocelle auzora
eta gu ardo tragotan udaberrira iritsi nahian...


Hemen Franco Napiattoren kanta mitikoa gaztelaniaz... Joe... hobe italieraz abesten badu, baietz? Gaztelaniaz nahiko erridikulua geratzen baita...
Napiattooooooooooooo erdaraz ez kantatuuuuuuuuuuuuuuuuu

2009/03/11






Iritsi da bai, bizikleta gorrien denbora
asfaltoa asaltoz hartzeko tenorea
biciclete rossen mendekua...

eta ez dugu utziko,
ezta galtzada-harri bat ere
zapaldu gabe...

2009ko martxoaren 12an, Testaccio mendiko leku ezezagun batetik

2009/03/10

capannelle forever

Mendeko borroka liburuan hiru filmen aipamena (batez ere) egiten da. Horietako bat da L´audace colpo dei soliti ignoti (Betiko ezezagunen lapurreta ausarta).
Film hau beste italiar film baten bigarren zatia da. Mendeko borrokaren uneren batean, pertsonaia bat (Marcello Mastroianni) film hau ikusten ari da. Bertan kaleko jendeaz osaturiko taldetxo batek lapurreta handi bat egin du. Kalekoak eta benetan txiroak direnez, lapurretaren diruarekin, Capannellek (taldeko zaharrenak) izugarrizko bazkaria egiten du eta horren ondorioz hilko da... Lagunak ospitalera doaz bisitan eta bazkari horretan jan duen guztiaren zerrenda irakurtzen dute. Hamaika plater ondoren eta kafea eta likoreen ondoren "babarrunak atunarekin" ere jan dituela ikusiko dute... Hau da, ziurrenik, filmaren unerik dibertigarriena. Liburuan ere agertzen dena. Eta hemen dituzue une horren irudiak. Capannelle ospitalean:



Hizketaldiaren laburpena hau da (gutxi gora behera, e?):

- Begira, eo
Capanelle: Dedio, ze terremoto!
- Ze lagun handia zaren... baina dagoeneko ongi zaude, ezetz?
- Honek guztiak lurperatuko gaitu!
- Osasunaren erretratua dirudi!
Capanelle: Ospitalean egona nintzen behin, duela urte asko, zaharra nintzenean. Hemen ongi nago... Sor angelica datorrenean aurkeztuko zaituztet... simpatikona bat da...
- Eskerrak!
- Baina, esan egia, zer jan duzu?
......
- Antipasti misti (aperitibo mistoak)
Agnolotti (pasta piamontesa betea)
Trippa (calloak)
Abbacchio (bildotsa)
Osso buco
Zuppa di pesce (arrain zopa)
Dolce (goxoa)
Macedonia
Caffè
Liquorino e… (likorea eta...)
Fagioli col tonno… (babarrunak atunarekin...)
Pane, coberto e vino… 7.754 lire.

2009/03/09

abiadura


abiadurak zure irudia darama
hiriko erraietara
lur azpiko auzune bat dira zure begiak
eta nik hiriaren tenperatura hartzen dut
dohaneko egunkarietan
errumaniako bikote batek akordeoi baten notak
gehitzen dizkio goizari
fermataz fermata jaten dugu ibilbidea
eta eserleku libre bat da nire lurralde bakarra
goian hiriaren azala dago
hemen azpian bihotza
taupadaka
akordeoiaren erritmora
eta nire fermata atzean uztean
iruditu zait abiadurak zure irudia daramala
hiriko erraietara
errumaniako bikotearen notekin batera...

2009/03/07

passerò...

Passerò per Piazza di Spagna

Sarà un cielo chiaro.
S`apriranno le strade
sul colle di pini e di pietra.
Il tumulto delle strade
non muterà quell´aria ferma.
I fiori, spruzzati
di colori alle fontane,
occhieggeranno come donne
divertite. Le scale
le terrazze le rondini
canteranno nel sole.
S´aprira quella strada,
le pietre canteranno,
il cuore batterà sussultando
come l´acqua nelle fontane-
sarà questa la voce
che salirà le tue scale.
Le finestre sapranno
l´odore della pietra e dell´aria
mattutina. S´aprirà una porta.
Il tumulto della strade
sarà il tumulto del cuore
nella luce smarrita.

Sarai tu- ferma e chiara.


Cesare Pavese. Roma, 1950eko martxoak 28...



Azkenik eguzkia iritsi da Erromako karriketara, eta Pavesek proposaturiko paseoa egiteko probestu dugu...

2009/03/06

Euskal eskola bizi!

Banda batxokiren abentura berri bat: Maiatzaren 24an Iruñean eginen den euskal eskola publikoaren aldeko festarako kanta prestatu du talde txantrearrak... Eta hona hemen Ezkaba ikastetxeko lagunek prestaturiko bideoa:

2009/03/05



2009/03/03

Bizikleting...






Batzuk puenting delako hura egiten dute, beste batzuk goming delakoa...
nik Erromara joatea eta bizikleting egitea gomendatuko nieke guztiei...
Bizikletaz zeharkatu dugu gaur Erromako jungla. Bai, Nani Morettiren vespa oraindik ez dugu lortu baina bai horietako citybike delako bizikleta bat. Eta Borgo Pio auzo zaharretik Terminiraino murgildu gara autoen karbono monoxidoaren artean, hots, hiria arnastuz. Pericoloso, pericoloso... Eta gaurkoz, behintzat, hiriko monstruari irabazi diogu. Va beh! Duela gutxi Osvaldo Soriano aipatzen genuen. Ba Erromako zentro sozialak aurrera eramaten ari diren ekimen batean topatu dugu berriro ere Sorianoren aipamena (ohartu naiz ez naizela "osvaldosorianista" bakarra...) Bai, hurrengo astesantuan, Italiatik Palestinara elkartasun karabana bat antolatu dute. Erromatik, esaterako, 130 pertsona joanen dira. Eta lurralde okupatuetara elkartasuna eramateaz gain kirola ere eraman nahi dute. Sport sotto l´assedio baita ekimen honen izena, hots, kirola erasopean edo halako zerbait... Kontua da errepresioa eta gerra egoera gordinari aurre egiteko asmoz (psikologikoki bederen) kirola bultzatu nahi dutela. Eta karabana antolatzeaz gain egun hauetan ekimen hau aurkezteko zenbait kontu ere antolatu dute. Hemen azpian duzue ekimen honen aipamena, ostegun honetan eginen dena:



Giovedi 5 Marzo ore 19
Campo Gerini Appio Claudio,
via del Quadraro 311
Giovedi pomeriggio si gioca una di quelle partite che potreste trovare nei racconti di Osvaldo Soriano, epiche, affacinanti, dal tratto antico e moderno allo stesso tempo.
Antico perchè alla base di tutto c'è l'amore per quel calcio, che come nelle storie descritte da Soriano nei campi sperduti della Patagonia è quanto di più lontano dal calcio moderno ai quali ci vogliono far abituare, che è prima di tutto amore per lo sport, socialità, fatto anche di scontri duri in campo, ma portatore di una profonda umanità.
E su questi stessi tratti che caratterizzano sia il progetto Sport Sotto l'Assedio (in partenza tra qualche settimana per la Palestina) che l'incontro di giovedi al Quadraro, si innesta la modernità che le due squadre, la Lamaro X Municipio e la Liberi Nantes portano avanti: sport dal basso, integrazione, sperimentazione, riappropriazione di strutture in disuso sono tutti aspetti che caratterizzano l'attività delle due associazioni sportive.


Eta bukatzeko Erromako abeslari herrikoi baten (Claudio Villaren) kanta bat; Roma nun fa la stupida stasera. Roma, ez egin tuntunarena gau honetan... Zergatik???? Alemanno alkateak cornettaroak (hau da, kruasanak gauez saltzen dituzten garitoak) gaueko ordu batean itxi nahi dituelako. Badakizue zer-nolako tragedia den hau??? Erroman parranda bat ez da gauza bera gaueko hiruretan (edo gehiago) cornetto bat jan jabe!!!! Hiria ezin da ulertu fenomeno sozial hori gabe. Eta alkate faxista honek cornettaroak itxi nahi ditu, esan bezala, gaueko ordu batetik aurrera! Dedio! Noizko cornettaroen matxinada???? La rivolta dei cornettari! Tira ba... guk horregatik kanta hau eskaini nahi genion Erromari: Roma, nun fa la supida stasera, mesedez...

2009/03/01

Ritorno alla pioggia



Itzuli gara euriaren karriketara
hiria tantaka erortzen zaigu gainera
eta bustitzen gaitu martxoko lehen arrastirietan
espaloi bustietan zipriztintzen ditugu gure urratsak
eta galtzetan daramagun ur tanta bat da Txantrea
okre koloreko erakin hauen guztien artean lehortzen dena

Itzuli da euria gure adatsen karriketara
lagunak trumoika besarkatzen ditugu ertz abandonatuetan
eta irribarre bat gara martxoko begirada xamurretan
tranbia herdoilduetan bidaiatzen ditugu gure oin nekatuak
eta eserlekuan daramagun bihotz zati bat da Iruñea
okre koloreko eraikin hauen guztien artean taupadak egiten dituena

Itzuli gara neguko euriak zure azalean utzitako zimurretara
hiriak zirkuluka daramatzagu atzamarretako zimurretan
(iruñea vigo madril roma lisboa bartzelona bilbo gasteiz...)
eta ur putzu bat da eguerditik gauerantz garamatzan arratsalde hau
farola goibeletan jasotzen ditugu ongietorrien gutunak
eta galtzada-harrietan zizelkatzen ditugu zure ezpainen formak
okre koloreko eraikin hauen guztien artean musukatzen ez ditugunak

2009/02/23

Hiriekin bueltaka, hirietan bueltaka...

berlin chicago roma casablanca palermo damasco
moskva rotterdam lisboa shangai belfast sidney
maracaibo pretoria madrid baghdad kingston dakar
beirut helsinki maputo brussel la habana istambul
eta ilunabar gehiago ere bila ditzaket ametsentzat
baina nire mapetan irudika ditzakedan hiri guztiek
zure izena hartzen dute arratsa erantzi orduko

Gari Berasaluze

2009/02/19

estatu kolpeak



Salvador Allenderen argazkian
bildumatuak ditut estatu kolpe guztiak
eta Argentinak min egiten dit
ozeano zabalean botatako gorpuetan
Grezian desfilatzen dute harro
gure torturatzaileen koronelek
atzokoak eta gaurkoak
pobreziaren ogi-papurrak
banatzen dituzte Nikaraguako kolpistek
Somozaren itzalpean
eta Batistak tirokatzen gaitu
Habanako gau beroan

Bai, Salvador Allenderen argazkian
bildumatuak ditut estatu kolpe guztiak
baita estatuek eman dizkiguten kolpe guztiak ere
eta espetxeratutako poeta turkiarrak
odolusten zaizkit eskumuturretan
San Salvadorren erakusleiho apurtu bat dira
gure esperantzen sinfoniak

iraganeko eta etorkizuneko estatu kolpe guztiei
kolpeka erantzuten saiatzen gara
era horretan, jasotako kolpe guztiekiko zorra
kitatu nahian bezala
argazkian Salvador Allende
disparatzen ikusi genuelako
estatu kolpeei aurre egiteko
bidea erakutsiko baligu bezala
bai,
estatu kolpe guztiak bildumatuak ditudan argazkian
Salvador Allendek tiro egiten dio gure kontzientziari



Eguzki irratiko Il treno 5 irratsaiorako prestatutako kolaborazioa

2009/02/18

Osvaldosorianista naiz!





Bai, ni osvaldosorianista naiz. Gero eta argiago daukat. Osvaldo Sorianoren liburuak gero eta gehiago gustatzen baitzaizkit. Eta zer esanik ez bere bizitzaren filosofia!
Egun hauetan Artistas, locos y criminales bere zenbait kazetari-artikulu biltzen duen liburua irakurtzen ari naiz. Eta idazle argentinarraren "aitorpen" bitxiak topatu ditut. Harribitxiak esanen nuke. Bai, krisi garai light hauetan eskertzekoak dira Sorianoren bezalako pentsamoldeak. Umorea eta ironia.

Lehendabiziko harribitxia:

Fui contratado para La Opinión mientras trabajaba en Panorama, un seminario de la editorial Abril. Quienes conocen mi reticencia al trabajo comprenderán mis vacilaciones. Sacar un diario a la calle -y más aún ese diario- exige un esfuerzo y una aplicación que no son mi fuerte.

Bigarrena:

(...) El artículo apareció en el suplemento cultural y me valió un cuantioso aumento de sueldo que el director me anunció personalmente. Ese día empezaron mis desventuras.
Hasta entonces yo estaba a cargo de la sección de deportes, ganaba muy bien y había ideado, con Eduardo Rafael, un excelente método para trabajar poco y salteado. Pero según Timerman (el director) ese era un sector sin interés. "Usted está desperdiciado allí", me dijo, y me confió una tarea mayor: "Vaya, siéntese y piense", ordenó.
(...) Timerman no me dijo en qué debía pensar ni para qué. Nunca se me había confiado misión más difícil y menos envidiable.
(...) Un mes más tarde, cuando advirtió que mi cabeza seguía vacia como una pelota de tenis, Timerman me llamó y me dijo, solemne, que uno de los dos debía psicoanalizarse. Luego me hizo saber que su decepción era profunda y me avisó que mis privilegios se terminaban ese mismo día.

Desde entonces deambulé por la redacción: el director había olvidado asignarme un nuevo puesto y me dediqué a hacer lo que más me gustaba. Es decir, nada.



Ba hori... Osvaldo Soriano presente!
Izan zaitez osvaldosorianista!

2009/02/17

Amélieren musua...



disparando as setas coladas nos poros das celas
afianzamos-nos ao baixar custas
rodando
precipitamos-nos
nos alcantilados da cama
e pintando vertigens
levo a teus lábios o perigo
dos beijos a alta velocidade
e nos últimos metros
que ficam-me
chego à conclusão
de que nunca são demasiados
teus beijos

2009/02/16



Lagun batek Kalaportutik kanta ekarri eta nik Txantreako hormetatik irudia...

2009/02/11

Erromatik maitasunez

Ba hori... munduko beste hainbeste lekutan bezalaxe Erroman ere Euskal Herriarekiko elkartasun astea antolatu dute... eta hemen gaurko deialdiaren afixa.


Lan ederra Erromako lagunak egiten ari direna...

Bandaren webgune berria

...azpiko bideo honetan agertzen diren mutikoek webgunea berritu dutela esan didate...

www.bandabatxoki.net
beti bezala ganberroarena egiten... dedio!

2009/02/09

zirkua...

mundua zirku bat da astelehen goizetan
astelehen goiz batzuetan behintzat mundua zirku bat dela diot
igande gauean karpa muntatzen hasi baziren ere
pailazo sudurra jantzi diot irratiari piztu bezain laster
eta lehoien letaginek hozka egin didate kafeaz bustiriko gailetan
eta gaileta erdia erori zait kafesnearen ibai zikinean
eta lehoiak egoteaz gain pailazo zapatez jantzitako txiste bat
iruditu zait albistegia
izan ere mundua zirku bat da astelehen goiz batzuetan
eta edonork jaurtitzen ditu labanak begiak estalita
irratian telebistan interneten
eta hatz batean zauritu nau horietako laban batek
eta odol tanta bat erori zait kafesnearen ibai zikinaren barruan
dagoen gaileta erdiaren gainean
eta laban jaurtitzaileak egoteaz gain trapezio huts bat
iruditu zait asteleheneko goiza
salto berberak errepikatzeaz nekatu den trapezistak
irratia itzali eta karpa desmuntatzeari ekin dio
baina ez diote utzi eta salto egitera behartu dute
astelehen astearte asteazken ostegun ostiral goizetan bezala
eta salto egin du eta salto berberak errepikatzeaz nekaturik zegoenez
erori da
erori da odolez zikindutako kafesnearen ibai zikinaren barruan
dagoen gaileta erdiaren gainean
eta zipriztindu dit eguna
zipriztindu dit batez ere goiza
zirku bat iruditzen zaidan goiza
eta zikina sentitu naiz zerrenda garbiez mintzatzen hasi diren une berean
eta pentsatu dut astelehen goizak astearte goizak asteazken goizak
ostegun goizak ostiral goizak larunbat goizak eta igande goizak
zirku bat direla batez ere astelehen goizetan
eta irratiko pailazo sudurrari begira irri egin dut
irri egin dut pailazo zapatak daramatzaten berriketakide horien guztien
txiste txarrekin
eta trapezistak arrazoi zuela iruditu zait
horregatik salbamendu-jaka bota diot kafesnearen ibaira
irratia itzali eta karpa desmuntatzeari ekin diot
astelehen goizero bezala…



goizetako zirkua baino hobeto Berurier Noir taldeak eskaintzen diguna... baietz?

2009/02/07

Elurra





agurtu gaitu goizak bere zuritasunaren orduetatik
teila zuriak antena zuriak espaloi zuriak
kea zuria da aurreko leihoan zigarreta
erretzen ari den auzokidearen elur malutetan
nekez egiten du aurrera emakume baten
erosketetarako orgak eta uzten duen oinatzetan
zabaltzen zaizkigu goizaren zainak
bikote batek elur-pilotak botatzen dizkio elkarri
etxe azpiko parkean etxe azpiko zuhaitz zurietan
eta katedralaren silueta altxatzen da harro
paraje zuriaren jaun eta jabe balitz bezala
Iruñeak teila zurien kolorea dauka
eta goizaren agurra urtzen da autoen kristalen gainean
eta itzultzen dira elur malutak tximinietara antenetara
espaloietara erosketetarako orgetara
eta estaltzen dizkigute aurreko emakumeak
utzitako oinatzak
bideak desagertuko bailiran gure begietako iparrorratzean
zuhaitzak ijitoen etxeak errepidea
burusi zuri bat dira eguneko parajean
eta goizak estaltzen gaitu bere zuritasunaren orduetatik
auzoa margotzen ari zaigu eta oinatzak ikusten ez badira ere
ederra da elurraren kadentzia jarraitzea
gure begietako iparrorratzean bideak desagertzen badira ere

2009/02/05

Kasildo

Kasildo gogorarazi dit bideo honek... Beste udaberri baten atarian joan zitzaiguna... Errebeldia adina kontua ez baita...



errepidea egin nahi duten parkean gurutzatzen ziren urratsak zinen
gora eta behera auzotik alde zaharreraino eta alde zaharretik auzora
zazpi hamarkaden ildaxka zen zure larrua
beltzarandua habanatik etortzen zinen aldi bakoitzean negua despeditu ondoren
negua iraultzaren eguzkiaz negu guttiago baita bazenekielako

errepidea egin nahi duten parkean berbaldi korapilatuak zinen
dastatzeko moduko pasadizoak
esan zenigun behin habanako aireportuko aduanan polizia gazte batek zure maletak arakatu nahi zituenean beste batek esan ziona “utzi lasai Kasildo, gu baino komunistagoa da eta...” eta ez zitzaion arrazoi falta

auzoko barrikadak sutzen dira oraindik zure urratsen aztarnak zaintzen dituen parkean errepide zikin bat egin nahi digutelako
eta bitxia da udaberriaren atarian zure heriotzaren berriarekin batera loratzen ari direla parkean berbaldien zuhaitzak lore gorriz ohorezko igarobidea osatu nahi izango balute bezala eta gure auzoak zara oraindik Kasildo
gure habana vieja, gure txantrea
gure iraultzen memoria
gure urratsen ildaxkak
eta parkea defendatuko dugula badakizu
orain beste arrazoi bat dugulako
zurekin gauero elkartu ahal ginen lekua zelako
eta haizearen xuxurla leunean zuhaitzen hostoek zure izena daramate
auzoko leihoetaraino eta hasta siempre comandante erantzuten du auzune proletarioak
eta euskal herriko zeru gainean izar berri bat piztutzera doan bezala
lore berri bat loratzera doa txantreako irubide parke gainean;
konpañero Kasildo presente!

2009/02/04

GIRO DAGO



giro dago paseatzeko
ibaiko harriak jaso eta azpian begiratzeko
inoren izenik itsatsia ote duten
ingerada eta oroitzapenik falta den
badirelako izena baino lehenagokoak

giro dago hegazkinen arrastoari jarraitzeko
urrutiko herriak gogora ekartzeko
obusen jauste pisuari so egin eta
jendearen tristezia irudietara bildu
biharko egunkariari beti goiburu segurua igarriz

giro dago erreteilak egiteko
baratzean jardun eta
adiskideei bisitan joan arrantzan ibili edo
loreak ohiko legean bide bazterrean paratzeko

giro dago gordean edukitakoa gozo esateko
auzoaren osasunaz arduratu
zerbait erosi eta gertukoenei agintzeko
zu ez bazara ni hemen izango garela bihar ere

gaur eguraldi zoragarria dago amets egiteko
kontrolak kentzeko amoranteak uzteko
eta presazko beste lanetarako

gaur giro dago gaugiro dago
zure besoen artean kabitzeko moduko herri bat nahi dut
eta iluna ez da ikusten

Jose Luis Otamendi

2009/02/03

Kuba



III

Un día a uno lo encierran de repente,
con noches que sólo sirven al silencio.
Te hacen sentir dolido, traicionado,
extraño, fatigado, ausente.
Te llevan a un lugar sombrío y frío
donde todo es ajeno, inalienablemente,
salones habitados por el odio
en los que el aire es indiferente.
Pero sabes que un día volverán los besos,
la luz se cubrirá de dulce efluvio,
las puertas las cerrarán cadenas
y el calor propagará sobre tu ser su boca
brindándote la eterna primavera.
Contra el amor del bueno no hay quien pueda.

Antonio Guerrero Rodriguez
(Ameriketako Estatu Batuetan giltzaperatutako
kubatar preso politikoa)

Antonioren izenaren gainean klikatzean bere azken liburua Poemas Confidenciales jaitsi dezakezue.

2009/02/02

Santxikorrota


Bardeetako
bidelapurra
Santxikorrota
eman egurra
aberatsei
kentzeko lurra
jaso dezaten
zure agurra






Santxikorrota

XV. mendean Nafarroako Bardeetan bizi izan zen bidelapurra, Sancho Rota izenekoa.
Nafarroan gerra zibila zela aprobetxatuz 30 bat zaldizkorekin Bardea aldean lapurretan eta bahiketak egiten ibiltzen zen.
XV. mendeko bigarren erdialdean 200 zaldizko bidali zituen Juan IIak, erregeak (1425-1479) bidelapurren taldea harrapatzera.
Inguratu zituztenean sastakai batez bere burua hil omen zuen bidelapurren buruzagiak.
Herritarrek diotenez Santxikorrota gazteluan eta handik gertu den leize-zulo handi batean gordetzen ziren.
Sancho Rotaren gorpua Tuterara eraman zuten gero, eta urkabean zintzilikaturik egon omen zen egun batzuez.

2009/01/29

Gorputzen musika



amodioa eginez zabaltzen da gorputzen poetika
erritmoa sortzen da gerrien dantzan
eta maitaleek banatzen diete musika sorta bat auzokideei
malguki herdoildu bat dira intziriak
alfonbra zikin bat aldaken kolpeak
eta josten dira azalak biolontzeloren margolanaz
ari dira, bai, larrua jotzen beheko pisuan…

2009/01/28

Tina Modotti



Artaburu bihotzez
hornitzen dira
kartutxo-uhalak,
txerpolarien abileziaz
gerrilla gerrak
daramatzagu
basoko erraietara;

gustukoa dut
Tina Modottiren objektibotik
ikusten den mundua



Tina Modottiren inguruko bibliografia interesgarria:

- Tinísima. Elena Poniatowska. Era argitaletxea.
- La obra de Tina Modotti. Pino Cacucci. Océano argitaletxea.
- Tina Modotti. Christiane Barkhausen-Canale. Txalaparta argitaletxea.

Eta bereziki gomendatzen dizuet komiki hau:

- Modotti: una mujer del siglo XX. Ángel de la Calle. Sinsentido argitaletxea.

Hiriburuko sarrerak